نظام ویژه در دادرسی ها به منظور رسیدگی به جرایم خشونت آمیز علیه زنان پی ریزی کرد.۲۷۶
سازمان ملل متحد نیز در این زمینه حمایتهایی نموده است. به طور مثال در ماده ۲ اعلامیه اصول اساسی عدالت برای بزه دیدگان و قربانیان سوء استفاده از قدرت مصوب ۱۹۸۵ مقرر می دارد: « حمایت از بزه دیده و جبران خسارت وی، به تعقیب، دستگیری یا محکومیت مجرم منوط نشده و حتی در شرایطی که متهم به جرم، مجرم شناخته نشود یا دستگیر نگردد، قربانی جرم باید به امتیازات و حقوق قانونی خود دست یابد»۲۷۷ و ماده ۳ اعلامیه مذکور نیز بیان می دارد: « حمایت از بزه دیدگان، بدون ملاحظه هیچ نوع تفاوت و امتیازی از قبیل نژاد، رنگ، جنس، سن، زبان، مذهب، ملیت، گرایش سیاسی، اعتقادات، عملکرد فرهنگی، دارایی، موقعیت های خانوادگی یا قومی و ضعف و ناتوانی ها قابل اعمال می باشد.»۲۷۸
ب- ایجاد اصلاحات در مراجع پذیرش شکایات
تشکیل کلانتری زنان و تربیت پلیس زن در رابطه با پذیرش در رسیدگی به شکایات لازم می باشد؛ زیرا اعتماد زنان قربانی خشونت به پلیس زن بیشتر از پلیس مرد است. رئیس کلانتری های ویژه ی زنان می تواند دارای تیمی از کارمندان زن در چند رشته باشد تا پاسخگویی به نیازهای مختلف قربانیان امکانپذیر گردد. در بیشتر مواقع دیده شده است که زنان نمی توانند خشونت ها را به راحتی در کلانتریهای عادی گزارش دهند. ضوابط اخلاقی آنها مانع می شود تا بتوانند تمام مسایل را با پلیس در میان گذارند.
گستره ی بکارگیری کارکنان پلیس زن در هر جامعه ای بستگی به باورهای اعتقادی و فرهنگی آن جامعه دارد، لیکن ضرورت استفاده از کارکنان زن در هیچ کشوری محل تردید نیست. وظایف عمده پلیس زن می تواند تحقیقات از مجرمین زن، نگهداری متهمین زن، بدرقه متهمین و محکومین زن، بازرسی از اماکن زنانه، بازرسی بدنی از متهمین زن، تحقیقات پزشکی ، مراقبت از زنان زندانی و … باشد.
و کلانتری بانوان نیز می تواند در جلوگیری از خشونت علیه زنان از طریق ارعاب بزهکاران و ارائه خدمات حمایتی مانند مراقبت از بزه دیدگان، اخذ شکایت های رسمی و تهیه گزارش های دقیق تحقیقات پلیسی، تلاش برای ممانعت از خشونت مردان علیه زنان، ارائه حمایت های اجتماعی – روانشناختی، معرفی زنان به پناهگاه اضطراری در صورت لزوم، سازماندهی دوره هایی برای مردان بزهکار جهت ارتقای دانش آنان در مورد حقوق و امنیت زنان همکاری داشته باشد.۲۷۹
در برخی کشورها مانند انگلستان، ایرلند و آلمان ابتدا نیروی پلیس زن به طور جداگانه و یا در بخش های مخصوص در ادارات پلیس متمرکز شدند تا اختصاصاً به حمایت از زنان و کودکان بپردازند.۲۸۰
در انگلستان بین ژانویه و ژوئن ۱۹۹۷ پلیس (زن و مرد)، یک راهبرد مداخله ای چند مرحله ای را به عنوان بخشی از برخورد جدید در برابر خشونت های خانوادگی اجرا کرد. بزه دیدگان مکرر از طریق نظارت سازمان یافته بر موارد خشونت خانوادگی (که واکنش های شدید را در برابر تکرار خشونت امکان پذیر می سازد)، در اولویت قرار گرفتند. مدل مبتنی بر واکنش، دستگیری ها را افزایش داده و همکاری وسیع تر بین پلیس، موسسات تعلیق مراقبتی، دادستانی و دادگاه ها در شناسایی و تعقیب موارد جرم را در بر گرفت. ماموران مبارزه با خشونت های خانوادگی بر اجرای تدابیر سه مرحله ای زیر نظارت دارند:
سطح یک : خشونت های خانوادگی بار اول، که در آنها سابقه خشونت خانوادگی شدید وجود ندارد. در این موارد به بزه دیده و بزهکار در مورد شرایط منجر به دستگیری اخطار لازم صادر می شود؛ پلیس مراقب امور است و به بزهکار هشدار داده می شود؛
سطح دو: یا خشونت های بار دوم، صدور اخطار دوم، سرکشی پاسبان بخش از بزه دیده، مراقبت پلیس و جامعه، سخت کردن هدف برای ممانعت از ورود بزهکار به محل کار یا زندگی بزه دیده، افزایش نظارت بر بزهکار، هشدار دوم و اقدامات کیفری شدید در این مرحله در نظر گرفته می شود؛
سطح سوم: یعنی گزارش خشونت های مکرر توسط شخص بزهکار؛ افزایش حمایت از بزه دیده از قبیل نصب زنگ خطر یا تلفن بی سیم) ، سرکشی به بزه دیده توسط افسر متصدی پرونده های خشونت خانوادگی، افزایش مراقبت پلیس، صدور هشدار رسمی سوم و تدابیر کیفری شدیدتر در این مرحله انجام می شود۲۸۱ و سازمان ملل در این خصوص در بند خ ماده ۴ اعلامیه حذف خشونت علیه زنان مصوب ۱۹۹۳ مقرر می دارد: « دولتها می بایست اقدامات لازم را برای آموزش به ماموران انتظامی و مسئولین دولتی مسئول اجرای سیاست های مربوط به پیشگیری، تحقیقات و مجازات خشونت علیه زنان، انجام دهند تا این افراد به نیازهای زنان حساس شوند.۲۸۲
ج – فراهم نمودن امکانات حقوقی و قضایی رایگان برای زنان قربانی خشونت
در مراحل رسیدگی به پرونده های خشونت علیه زنان، اول با توجه به اصل ۳۵ قانون اساسی امکانات لازم برای تعیین وکیل معاضدتی و رایگان برای زنان بی بضاعت فراهم گردد و دوم اینکه به جرم جنسی علیه زنان به صورت فوری و خارج از نوبت رسیدگی شود. و امکان استفاده از پلیس، دادیار و قضات زن در تعقیب و تحقیق موارد همسرآزاری و جرایم جنسی علیه زنان بزه دیده فراهم شود. زنان بزه دیده ی بی بضاعت نیز از پرداخت هزینه ی دادرسی مربوط به شکایت کیفری و دادخواست ضرر و زیان معاف گشته و این معافیت مستلزم شرایط مربوط به دادخواست اعسار نباشد.۲۸۳
مبحث دوم: اقدامات حمایتی غیر حقوقی
گفتاردوم: راهکارهای غیرحقوقی حمایت از زنان در برابر خشونت
راههای غیر حقوقی حمایت از زنان در برابر خشونت را می توان در تقسیم بندی های مانند خدمات فرهنگی، آموزشی و تحصیلی، اقتصادی، درمانی و پزشکی و اجتماعی مورد بررسی قرار داد. که در این زمینه کشور انگلستان نیز اقداماتی را داشته است و به شناخت نیازهای بزه دیدگان پرداخته و در سه حوزه کلی معرفی نموده است. اول ؛ بزه دیدگان نیاز به اطلاعات دارند، بدین معنی که در فقدان یک دعوای موفق یا اقدام مثبت قانونی از سوی دست اندرکاران نظام اجرای قانون، دفاتر بخشهای داوطلبانه غالباً منبع اطلاعاتی اصلی و گاهی منحصر به فرد بزه دیدگان هستند و متاسفانه با اطلاعات کم ،مربوط به برخی پرونده ها قادر به کمک نیستند. دوم؛ ممکن است بزه دیده نیاز به یک کمک خاص داشته باشد مثل مساعدت در تکمیل کردن درخواست استفاده از بیمه، تعمیر اموال، حمل و نقل به بیمارستان یا دادگاه و غیر آن که اغلب این نیازها فوراً پس از وقوع بزه دیدگی ظاهر شده و عموماً پس از مدت کوتاهی از بین می روند. سوم؛ بزه دیدگان ممکن است نیاز به حمایتهای عاطفی داشته باشند که ارزیابی میزان دقیق آن امکان پذیر نیست اما یک تخمین محافظه کارانه در انگلیس و ولز این است که هر سال صدها هزار نفر از آثار روانی رنج می برند، برای برخی ممکن است چنین مشکلاتی کوتاه مدت باشد اما برای برخی دیگر ناهنجاریهای روانی پس از بزه دیدگی ممکن است دو یا چند سال باقی بماند که دولت انگلیس به چنین مشکلاتی نیز توجه نموده است.۲۸۴
بند اول : خدمات فرهنگی
راهکارهای فرهنگی که در واقع از زیر مجموعه های پیشگیری اصلاحی به حساب می آیند، عبارت است از: فرهنگ سازی، ارتقای سطح معلومات افراد، چگونگی معاشرت و تعاملات اجتماعی، آموختن مهارت های زندگی، توزیع عادلانه ی امکانات رفاهی و …، بدون تردید، راهکارهای فرهنگی در پیشگیری از وقوع جرم و حمایت از اقشار آسیب پذیر جامعه – به ویژه زنان – نقش موثری ایفا می نمایند؛ زیرا با افزایش آگاهی افراد و تربیت صحیح آنها و همچنین از بین بردن زمینه های اجتماعی وقوع جرم (نظیر فقر و بیکاری) انگیزه های مجرمانه در مجرمان ضعیف خواهد شد و از سوی دیگر میزان مسئولیت پذیری بالا رفته، حقوق و عدالت اجتماعی تامین می شود. از جمله روشهای مورد تاکید، استفاده از کتابهای درسی مقاطع مختلف، تهیه کتابچه های آموزشی ویژه (فوق برنامه) برای دانش آموزان، برگزاری کارگاه های آموزشی مهارت های زندگی و توانایی حل مساله برای دانش آموزان و خانواده ها، برپایی جلسات آموزشی به صورت پرسش و پاسخ در فرهنگ سراها و اماکن فرهنگی عمومی برای خانواده ها، استفاده از رسانه های همگانی مانند رادیو، تلویزیون، روزنامه ها، مجلات و تولید فیلم های سینمایی با کیفیت بالا برای انتقال موضوع خشونت خانگی علیه زنان بوده است. تاکید بر استفاده از کارشناسان توانمند در فرایند تولید و پخش برنامه های رسانه های جمعی بویژه در صدا و سیما برای انتقال غیر مستقیم مفاهیم به جامعه و پرهیز از انتقال روحیه زن ستیزی و مرد ستیزی در جامعه می باشد. در اینجا به مهم ترین شیوه های اجرای راهکارهای فرهنگی اشاره می نماییم:
الف – ارتقای سطح آگاهی
از جمله سازکارهای مهمی که می تواند برای حمایت از زنان بزه دیده راهگشا باشد و نقش موثر در کاهش بزه دیدگی آنها ایفا نماید، ارتقای سطح معلومات زنان، علاقه مند ساختن آنان به تحصیل و حضور در صحنه های علم و فرهنگ و دور شدن از جهالت است.
در کشور ما بسیاری از زنان و مردان نسبت به موقعیت و جایگاه اجتماعی خویش و همچنین حقوق انسانی و امتیازات زنان بیگانه اند.
در باور جامعه ما، زن همیشه « جنس دوم» بوده که برای آسایش مرد و فرزندان آفریده شده است و نقشی جز این ندارد. این یکی از نشانه های فقر فرهنگی و علمی است که از برخورد نادرست با فرزندان و تبعیض میان آنان در خانواده از جهت نقش اعطایی نشأت می گیرد. از آنجا که کودکان، اولین رفتارهای اجتماعی را از خانواده می پذیرد، جامعه پذیری آنان به گونه ای است که در اجتماع کوچک خانواده آموخته اند و این آموزش در خانواده موجب برخوردی مشابه با همسرش می گردد.
بنابراین با بالا بردن سطح آگاهی زنان و مردان جامعه، می توان از بزه دیدگی آنان پیشگیری نمود و تاثیر گذاری این راهکار آنجا روشن می شود که بدانیم موضوع علم و دانش، محورهای متعددی می تواند داشته باشد. یکی از عمده ترین محورها آگاهی نسبت به حقوق خود و دیگران، حقوق خانواده و حفظ کرامت انسانی است و یادگیری چنین مهارت هایی می تواند در خودباوری، هوشیاری، اجتماعی شدن، هنجارپذیری و توانمندی زنان کمک کرده واز بزه دیدگی و آسیب پذیری آنان جلوگیری نماید.۲۸۵
ب- ترویج ارزش های دینی و فرهنگی
تهاجم فرهنگی غرب از طریق رسانه های جمعی و جایگزین شدن مدل ها و ارزش های حاکم برجوامع غربی به جای ارزش های دینی و الهی، یکی از عوامل موثر بزه دیدگی زنان است. تحقیقات نشان می دهد که ارتباط معناداری میان دین داری و رفتار پیشگیرانه از جرایم وجود دارد. « استارک» و دیگران در سال ۱۹۸۲ اثر بازدارندگی دین داری را در ارتکاب جرایم اثبات کرده اند.
به اعتقاد آنان، قدرت پیشگیری کننده ی دین نسبت به کنش های مبتنی بر ناهم نوایی های مجرمانه در

مطلب مشابه :  پایان نامه ارشد رایگان درموردمدیریت دانش، دولت الکترونیک، زنجیره تأمین، تجارت الکترونیک

دیدگاهتان را بنویسید