پایان نامه تصمیم گیری چندشاخصه و مدلهای جبرانی

دانلود پایان نامه

مدل‌های تصمیم‌گیری چند معیاره
MCDM

  • شکل 2-3: دسته‌بندی کلی مدل تصمیم‌گیری چند معیاره
    در یک دسته‌بندی دیگر مدل‌های تصمیم‌گیری چندشاخصه را به صورت گسسته و پیوسته نام گذاری کرده اند. می توان مدل‌های چند معیاره را از نظر تعداد گزینه به دو دسته گسسته و پیوسته تقسیم نمود. اگر تعداد مجموعه جوابهای قابل قبول (Fd) قابل شمارش باشد، مسأله چند معیاره را گسسته مینامیم (کارهونن و دیگران‌،1992 )
    برخی از مؤلفین مانند زیمرمن (1996)‌، هوانگ ویون (1981) این نوع مسائل را به اختصار مدل‌های تصمیم گیری چندشاخصه نام گذاری کرده اند. اگر تعداد مجموعه جواب‌های قابل قبول غیرقابل شمارش باشد‌، در این صورت مسأله چند معیاره را پیوسته می نامیم. مسعود و هوانگ (1979) و همچنین زیمرمن این نوع مسائل را ( با برخی استثنائات مانند برنامه‌ریزی عدد صحیح ) مدل‌های تصمیم‌گیری چندهدفه نامیده اند.
    2-6-2-1 مدل‌های تصمیم‌گیری چندشاخصه
    دو دسته عمده از روش‌های مختلف در پروسه کردن اطلاعات موجود از یک مسأله MADM در ادبیات موضوع مطرح شده است : یک دسته از روش‌ها منشعب از مدلی مشهور به مدل غیرجبرانی بوده و دسته دیگر منشعب از مدل دیگری معروف به مدل جبرانی می‌باشد. مدلهای MADM به شکل‌های مختلفی طبقه بندی می شوند.یکی از این گروه بندی‌ها به صورت مدلهای جبرانی و غیر جبرانی است.مدل‌های جبرانی مدل‌های هستند که امکان بده – بستان در بین شاخص‌های مسئله را فراهم می آورند. مدل‌های غیر جبرانی مدل‌های هستند که به متدها اجازه بده – بستان در بین شاخص‌های یک مسئله را نمی دهند. همچنین بر اساس نوع اطلاعات مورد نیاز این روش‌ها نیز طبقه بندی شده‌اند (شکل 2-4 و2-5).
    شکل 2-4 : روش‌های MADM بر حسب اطلاعات مورد نیاز (رولاندر‌، 2004)
    2-6-1-2 مدل غیرجبرانی
    مدل غیرجبرانی شامل روش‌هایی می‌شود که در آنها مبادله در بین شاخص‌ها مجاز نیست‌، یعنی مثلاً نقطه ضعف موجود در یک شاخص توسط مزیت موجود از شاخص دیگر جبران نمی‌شود. بنابراین هر شاخص در این روش‌ها به تنهایی مطرح بوده و مقایسات براساس شاخص به شاخص انجام می‌پذیرد. این مدل شامل روش‌هایی می‌گردد که اغلب نیاز به کسب اطلاعات از تصمیم‌گیرنده نداشته و منجر به یک جواب عینی می‌گردند. کاربرد این روش‌های نسبتاً ساده بستگی به موقعیت تصمیم‌گیری داشته و دقت بیشتری را از طرف تحلیل گر می‌طلبند. این روش‌ها بدین قرارند :
    روش رضایت بخش خاص
    روش تسلط
    روش لکسیکوگراف
    روش ماکسی مین

    مطلب مشابه :  دانلود پایان نامه با موضوع صنایع دستی استان تهران و مناطق حفاظت شده استان

  • روش حذف
    روش ماکسی ماکس
    روش پرموتاسیون
    روش رضایت بخش شمول
    2-6-1-3 مدل جبرانی
    مدل جبرانی مشتمل بر روش‌هایی است که اجازه مبادله در بین شاخص‌ها در آنها مجاز است، یعنی مثلاً تغییری در (احتمالاً کوچک) در یک شاخص می‌تواند توسط تغییری مخالف در شاخص (یا شاخص‌های) دیگر جبران شود. به عبارتی دیگر ضعف یک شاخص ممکن است توسط امتیاز شاخص دیگر جبران شود. این مدل سه گروه زیرگروه نمره گذاری‌، سازشی و هماهنگ می‌باشد.
    شکل 2-5 متدهای MADM بر حسب بده – بستان در بین شاخص‌ها
    زیر گروه نمره گذاری و امتیاز دهی :
    در این زیر گروه سعی بر برآورد یک تابع مطلوبیت به ازای هر گزینه می‌باشد که از آنجا گزینه با بیشترین مطلوبیت برگزیده خواهد شد. بنابراین مشکل در این زیر گروه چگونگی برآورد تابع مطلوبیت چندشاخصه است، روش‌هایی چند از این گروه عبارتند از :
    روش مجموع ساده وزین ( SAW)
    روش مجموع وزین با تعامل متقابل
    روش مجموع وزین و رده‌بندی شده
    این نوشته در آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.