نظریه پارسونز و نظریه پارسون

دانلود پایان نامه
  • این سه جلد کتاب در مجموعه آثار پارسونز نقطه عطفی به شمار می‌آیند. زیرا در این مجموعه است که پارسونز عناصر اساسی نظریه کنش را به صورتی قطعی معرفی می‌کند.
    مفهوم کنش اجتماعی
    سرآغاز تمامی نظریه پارسونز که در عین حال آن را در چارچوبی بسیار وسیع نیز جای می‌دهد، مفهوم کنش اجتماعی است. کنش اجتماعی در معنایی که پارسونز آن را بیان می‌کند شامل همه رفتارهای انسانی است که انگیزه و راهنمای آن معانی است که کنشگر آنها را در دنیای خارج کشف می‌کند. بنابراین، ویژگی‌های اصلی کنش اجتماعی در حساسیت کنشگر به معانی چیزها و موجوداتی است که در محیط هستند و نیز آگاهی یافتن به این معانی و واکنش به پیامدهایی است که آنها موجب میشوند.
    کنش اجتماعی که تمامی نظریه پارسونز بر محور آن تدوین شده است، از چهار عنصر زیر تشکیل شده است:
    1- کنشگر: که می‌تواند یک فرد، یک گروه و یا یک جامعه باشد.
    2- وضعیت: که شامل اشیاء فیزیکی و اجتماعی است که کنشگر با آنها ارتباط برقرار می‌کند.
    3- نمادها: که با واسطه آنها کنشگر با عناصر متفاوت وضعیت ارتباط پیدا می‌کند و برای هر یک معنایی قایل می‌شود.
    4- قواعد، هنجارها و ارزشها : که جهت‌یابی کنش را هدایت می‌کنند، یعنی روابطی را که کنشگر با اشیاء اجتماعی و غیراجتماعی محیطش دارد، تنظیم میکنند.

    مطلب مشابه :  دانلود پایان نامه درمورد تقسیم بندی هنجارها و حقوق بین الملل

    نظام کنش اجتماعی
    به نظر پارسونز به منظور آنکه مطالعه کنش اجتماعی، به معنای دقیق کلمه علمی باشد، لازم است یک اصل موضوعی اساسی طرح شود :« کنش انسانی پیوسته مشخصات یک نظام (سیستم) را داراست» (پارسونز، 1951، ص 5، به نقل از ریتزر،ص 136).
    مفهوم نظامی که پارسونز مدنظر دارد، دارای سه شرط زیر است.
    – ساخت : اجزای یک نظام و خود نظام باید آرایش سازمانی داشته باشد. بدین ترتیب که از اجزاء یا مؤلفه‌های نسبتاً پایدار تشکیل شده باشند تا بتوان از آنها به عنوان نشانه‌های عطف در تحلیل سیستم استفاده نمود. به نظر پارسونز‏، در نظام کنش الگوهای هنجاری و در سطح انتزاعی‌تر، متغیرهای الگویی این نقش را ایفاء می‌کنند.
    -کارکرد : برای آنکه یک نظام کنش وجود داشته باشد و دوام بیاورد، برخی از نیازهای اوّلیه نظام باید برآورده شود.
    – فرآیند : بنا به طبیعت خود یک نظام کنش متضمن فعالیتها، تغییرات و تطور است که نمی‌تواند تصادفی باشد بلکه باید طبق قواعدی صورت گیرد. (گیروشه، 1376، ص61).
    در ذیل به بسط این سه شرط می‌پردازیم
    الف- ساخت
    الگوهای فرهنگی به نظام کنش ساخت می‌دهند و در عین حال خود نیز به شیوه‌ای خاص ساخت می‌پذیرند. الگوهای فرهنگی بنا به طبیعت خود، کنشگر را وامیدارند که انتخاب کند، داوری کند، حکم صادر کند، موضع‌گیری کند، رفتاری موافق و یا مخالف دیگری در پیش گیرد، کنشی که راهنمایش ارزشها هستند ناگزیر در آنِ واحد یک انتخاب و یک امتناع است یک قبول و یک رد است و خلاصه دوگانگی و تناقض جزئی از ماهیت ارزشها است.
    پاسونز 4 متغیر ساختی را معرفی می‌کند.
    1- عام‌گرایی/ خاص‌گرایی: کنشگر اجتماعی می‌تواند درباره شی فیزیکی و یا اجتماعی بر مبنای معیارهای عام که قابلیت تعمیم به مجموعه‌ای از اشیاء را داشته باشند و یا بر مبنای معیارهایی که فقط درباره آن شی خاص و شرایط ویژه‌ای که دارد صدق می‌کنند، داوری کند.

    مطلب مشابه :  باورها و عقاید و ایمان به خدا

  • 2- دستاورد/ ماهیت : کنشگر می‌تواند درباره یک شی فیزیکی و یا اجتماعی بر حسب آنچه که آن شیء تولید می‌کند قضاوت کند و یا به جای دستاورد برای خودِ شیء و آنچه که هست اهمیت قائل شود.
    این نوشته در آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.