تحقیق درباره قانون مجازات اسلامی و عنصر روانی جرم

دانلود پایان نامه
  • « هرکس اقدام به چاپ غیر مجاز اوراق و اسناد سجلی و یا ساخت و تهیه غیر مجاز مهرهای سجلی و یا سرقت آن نماید به حبس از دو سال تا پنج سال و پرداخت جزای نقدی از 000/000/2 ریال تا000/000/5  ریال محکوم می شود و در صورت تکرار به اشد هر دو مجازات محکوم خواهد شد».
    به طور کلی اوراق و اسناد سجلی از اسناد دولتی و رسمی هستند لذا چاپ آن تابع مقررات خاص و متصدی آن دولت و سازمان ثبت احوال است بنابراین چاپ خانه‏های دولتی و خصوصی باید با اجازه دولت و سازمان ثبت احوال اقدام به چاپ اوراق و اسناد سجلی کنند و هیچ چاپ خانه ای نمی تواند اسنادی که چاپ آن به طور انحصاری توسط دولت انجام می شود را بدون اجازه دولت چاپ کند . در غیر این صورت،  اعمال آنها در حکم جعل محسوب می شود و قابل تعقیب است.  و معمولاً چاپ خانه خصوصی و دولتی برای هر کاری که به آنها ارجاع می شود مجوز لازم را از درخواست کننده چاپ می خواهند اما رویه بر این است که هر سازمانی برای چاپ اوراق و اسناد مورد استفاده خود چاپ خانه دارد و نیازی به چاپ در چاپ خانه های خصوصی ندارد و حال با توجه به مقدمه بالا به تجزیه و تحلیل این ماده              می پردازیم .
    در این ماده سه جرم بیان شده که مجازات هر سه جرم یکسان است :
    1- چاپ غیر مجاز اوراق و اسناد سجلی
    2- ساخت و تهیه غیر مجاز مهرهای سجلی
    3- سرقت اوراق و اسناد و مهرهای سجلی
    الف) عنصر مادی جرم
    دو جرم اولی در حقیقت نوعی جعل هستند و از انواع جعل مادی محسوب می شوند اوراق و اسناد سجلی شامل شناسنامه و دفاتر ثبت احوال است .
    حکم این ماده متوجه کسانی است که وسایل و تجهیزات اولیه چاپ اسناد سجلی و چاپ مهرهای آن را دارند . در این دو جرم ، عمل مجرمین به صورت فعل مثبت است و عمل مادی آن عبارت از ساخت و تهیه بدون مجوز اسناد و مهرهای سجلی است چاپ غیر مجاز اوراق و اسناد سجلی در واقع ساختن متقلبانه اسناد سجلی است و این امر موقعی محقق می شود که شناسنامه یا سند جعلی اصلاً وجود خارجی نداشته و از ابتدا و انتها تهیه و تنظیم گردد معمولاً این قسم جعل شامل تمام مراحل ساخت و چاپ یک سند سجلی و یا شناسنامه می شود نکته مهم و قابل ذکر در خصوص چاپ و ساختن غیر مجاز اسناد سجلی یا مهرهای آن مسئله شبیه سازی است که در این جرم شبیه سازی و تقلید مصداق پیدا می کند و باید حداقل شباهتی بین سند و مهر ساخته شده و سند و مهر اصیل موجود باشد که تولید شبهه کند . یعنی موجب اشتباه آن با اصل گردد در غیر این صورت اگر در پایان هیچ گونه شباهتی در مورد سند یا مهرهای سجلی ساختگی با اصل آنها وجود نداشته باشد موضوع جعل نخواهد بود .
    چاپ اسناد سجلی و ساخت غیر مجاز مهرهای سجلی از جرائم آنی هستند یعنی به محض چاپ و ساخت                                                                                                          جرم محقق می شود و جرم انجام یافته تلقی می گردد.
    ب : عنصر روانی جرم
    این جرم از جرائم عمدی است پس برای تحقق آن لازم است چاپ و ساخت غیر مجاز متقلبانه باشد یعنی مرتکب از روی علم و آگاهی اقدام به ساخت و چاپ بکند و می داند که فکر و اندیشه مزورانه که به دست او انجام می‏شود نامشروع و خسارت آمیز است و ممکن است در نتیجه آن ضرر و زیان مادی یا معنوی متوجه دیگری یا اجتماع گردد .
    برای تحقق عنصر روانی جرم علاوه بر عمد عام مرتکب ناظر به علم و آگاهی او به نامشروع بودن عملش ، مستلزم این است که این ساخت و چاپ مقرون به عمد خاص یعنی تحقق ضرر یا امکان اضرار مادی یا معنوی شخص دیگری یا جامعه نیز باشد .  قسمت سوم این ماده راجع به سرقت اوراق و اسناد و مهرهای سجلی است .
    در ماده 197 قانون مجازات اسلامی سرقت این گونه تعریف شده است (سرقت عبارت است از ربودن مال دیگری به طور پنهانی).
    با توجه به تعریف به تجزیه و تحلیل این جرم می پردازیم:
    سرقت اوراق و اسناد مهرهای سجلی یعنی ربودن آنها به طور مخفیانه و پنهانی توسط اشخاص .
    عمل مرتکب در این جرم به صورت فعل مثبت ربایش است . منظور از ربایش نقل مکان دادن مالی از محلی به محل دیگر است . موضوع سرقت در این ماده اسناد و مهرهای سجلی است مرتکبین این جرم می توانند اشخاص خصوصی و یا دولتی باشند و مجازات هر دو دسته اشخاص یکسان است اگر چه در مورد مامورین دولت به لحاظ سوء استفاده ای که از اعتماد دولت کرده اند شدید تر است .
    از نظر عنصر روانی سرقت اسناد مهرهای سجلی از جرائم عمدی است به عبارت دیگر آگاهی و معرفت سارق به نامشروع بودن اقداماتی که برای بردن مال دیگری انجام می دهد یعنی می داند که مال ربوده شده متعلق به دیگری است و او آن را بر خلاف میل مالک یا متصرفش می رباید.[122]
     
    مبحث دوم : سایر جرائم مذکور در قانون تخلفات مربوط به اسناد سجلی و شناسنامه
    گفتار اول : خرید و فروش شناسنامه
    ماده 15 قانون تخلفات، جرایم و مجازاتهای مربوط به اسناد سجلی و شناسنامه یکی دیگر از مصادیق جرایم اسناد سجلی را تحت عنوان خرید و فروش شناسنامه و اسناد سجلی مطرح کرده است این ماده بیان
    می دارد « خرید و فروش شناسنامه و اسناد سجلی جرم محسوب و هر یک از مرتکبین به پرداخت جزای نقدی از000/500  ریال تا000/000/3  ریال محکوم می شوند و در صورت تکرار به اشد مجازات مذکور محکوم  و در صورت تبدیل به حرفه علاوه بر محکومیت به حداکثر جزای نقدی فوق به حبس از سه سال تا  ده سال محکوم خواهد شد».
    حال با عنایت به این ماده به تحلیل عناصر این جرم می پردازیم :
    الف : عنصر مادی
    همان طور که ملاحظه می شود انجام این جرم به وسیله خرید و فروش صورت می گیرد و خرید و فروش به وسیله فعل مثبت انجام می گیرد، بنابراین این جرم با فعل مادی مثبت تحقق می یابد قسمت اخیر ماده ، مجازات اشخاصی که خرید و فروش شناسنامه را تبدیل به حرفه کرده باشند ، افزایش داده است . بنابراین قسمت اول ماده فقط راجع به اشخاص است که برای یک مرتبه خرید و فروش کرده اند و خرید و فروش حرفه آنها نیست .
  • این نوشته در آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.