اسناد و مدارک و ادبیات فارسی

دانلود پایان نامه
  • 2_کاخ تیسفون و مجموعه باغ های اطراف آن
    کاخ تیسفون و ایوان همراه با طاق عظیم آن به وسیله انوشیروان پادشاه ساسانی(دوره حکومت 531 تا 579 میلادی)ساخته شده و معروف ترین اثر ساسانی است.
    قسمت اعظم این عمارت از میان رفته است یکی از ویژگی های معماری این بنا استفاده از تناسب طلایی ایرانی در ایوان آن است و آن مستطیلی است به ابعاد 24 گز در 40 گز، که در وسط آن طاق آهنگی با دهانه ی حدود 24 گز ساخته شده بود.دور تا دوراین بنای عظیم باغی بوده و سه ساختمان شبیه به آن در جبهه های مختلف قرار داشته است.آنچه مسلم است حد فاصل این کاخ عظیم و رود خانه دجله که از نزدیک آن می گذرد باغی بوده که اکنون اثری از آن باقی نمانده است.تیسفون هفت سال متوالی به صورت شهری سلطنتی باقی ماند و بعدها اعراب آن را مدائن (شهرها)نامیدند.(نعیما. 1385. 12)
    در دوره ساسانی برای اولین بار یکی از کاراکترهای باغ سازی ایرانی ظهور پیدا کرد، با نام باغ های شکار، که باغ هایی برای تفرج هستند.از نمونه های آن، قلعه شیرین، طاق بستان و باغ هاوش کوری را می توان نامید.
    2_2_7_2:دوره ی اسلامی
    با گرویدن ایرانیان به دین اسلام این جهان بینی اسلامی از عمق بیشتری برخوردار و باعث ترویج باغ سازی ایرانی در اقصی نقاط عالم اسلامی گردید.
    در دوره اسلامی نیز ایجاد باغ ها و درخت زارها همچنان مورد علاقه ساکنان این سرزمین بوده است.همانند سایر ادیان الهی، دین اسلام نیز انسان را موجودی رانده شده از بهشت می داند(دیبا، انصاری.1374)اعتقاد به بهشت با چشمه ها و نهرها و درختان میوه و سر سبز و پر شاخه و…توصیف شده است و نیکوکاران را به باغ های بهشتی وعده داده است.
    همان طوری که دوره سامانی دوره شروع و اوج اعتلا شعر و ادبیات فارسی بود از نظر معماری و طراحی باغ می توان گفت که ابتدا و شروع آن از دوره استیلای تیمور لنگ بر ایران آغاز گشت و تا امروز ادامه دارد.(روحانی. 1365. 30)در ادامه شرح مختصری از باغ های سه دوره مهم پس از اسلام از جمله، تیموری، صفوی و قاجار ارائه می گردد.
     
     
     
    الف:باغ های تیموری

  • تیمور که یکی از فاتحان بزرگ نظامی جهان بود در اطراف سمرقند پایتخت خود به احداث حلقه ای از باغ های سلطنتی مبادرت ورزید، این تفرجگاه ها عبارت بودند از:باغ شمال، باغ ارم، باغ بهشت، باغ چنار، باغ دلگشاوباغ قراتپه، علاوه بر این ها کمربندی از باغ به وجود آورده و نام معروف شهرهای معروف اسلامی از قبیل قاهره، دمشق و بغداد را بر آن ها نهاد.این باغ ها شهر سمرقند را احاطه کرده بودند، معدودی از این باغ ها شکوه و جلال خود را تا مدتی بیش از یک قرن حفظ کردند ولی اکنون همه ی آنها از بین رفته و ویران شده اند.نقش باغ های مزبور با اسامی خاص خود در نقاشی ها و مینیاتورهای آن زمان موجود است.با مطالعه این اسناد و مدارک می توان، تغییراتی را که در مراحل مختلف در طرح باغ ها صورت گرفته مشاهده نمود و در نتیجه مجسم نمود که چگونه برای اولین بار مرغزارها و جنگل های سبز به طرح های رسمی تبدیل شدند و چطور این باغ ها با ساختمان های مخصوص باغ و کوشک آذین یافتند.(همان)
    به طور کلی باغ های تیموری بسیار وسیع و با دیوار های بلند محصور بودند.در وسط هر دیوار سر درهای بلند مزین به کاشی کاریهای آبی و طلایی احداث می نمودند، در گوشه ی دیوارها کاخ های سه طبقه با کاشی های رنگی بنا می کردند.در مرکز باغ تپه ای بسیار مرتفع با سنگ و خاک می ساختند.بر فراز این تپه ها فضای مسطحی بود که با دیوارهای چوبی محصور می گردید، در داخل این حصار هم چندین باغ زیبا بنا می کردند و در وسط این باغ ها با آبیاری و آبرسانی از آن استفاده می کردند.(همان)
    دیوارهای کاشی کاری شده رنگارنگ کاخ های باشکوه می ساختند این کاخ ها بر فراز تپه ساخته می شد که با خندقی آکنده از آب محصور بود.در این باغ ها حوض های وسیع دیده می شد و در سرتاسر آن نهر بزرگی جاری بود و درختان تنومند نارون و چنار در دو طرف نهر غرس شده بود.پای این درختان را باسنگ فرش به صورت سکو در آورده بودند.نهرها در محل هائی که اختلاف ارتفاع زیاد بود با صدای ملایمی پائین می ریختند و به باغ زیبایی خاص می بخشیدند.بالاخره در انتهای آب نهرها به خندق اطراف تپه خاکی می ریخت.معمولاً چند خیابان بزرگ در این باغ ها بود که قسمت های مختلف را به هم وصل می کرد، از این خیابان های بزرگ خیابان های کوچکتری منشعب می شد که تنوع در طرح به وجود می آورد.در حوض فواره های فراوانی تعبیه می شد.(همان. 33)
    فضای باغ های تیموری با تناسب زیاد طراحی می شد، در اغلب آن ها خیابان ها و باغچه های مستطیل شکل و جنگل های کوچک به اشکال گوناگون احداث می نمودند.در دو طرف خیابان درخت های نارون می کاشتند و بقیه فضای باغ را با درختان میوه و بوته های گل و درختچه های زینتی آرایش می دادنددر این باغ ها جانوران وحشی از قبیل آهو و قرقاول و شتر مرغ و زرافه پرورش می دادند تا از ورود احتمالی دشمن جلوگیری نمایند.(همان)
    این نوشته در آموزشی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.