آذربایجان غربی و آذربایجان شرقی

دانلود پایان نامه

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
2-1-موقعیت طبیعی وجغرافیایی شمال غرب ایران
ایران سرزمینی است که 40تا 25 درجه عرض شمالی قرار دارد بنابراین تفاوت اختلاف ساختمان مسطحی زمین ها و تفاوت فاحش ارتفاعات در نواحی مختلف وعوامل  گوناگون دیگر به هر یک از قسمت های آن وضعی خاص داده است سرحد شمالی ایران در امتداد کوه کپک داغ تا کناره جنوبی دریای خزر رودارس امتداد دارد وکناره جنوبی آن دریای عمان و خلیج فارس و مرز شرقی آن افغانستان و پاکستان و سرحد غربی آن ترکیه و عراق است .
وسعت ایران1956481 کیلومتر است فلات آذربایجان بخش شمال غرب ایران را تشکیل می دهد و به منزله سپر طبیعی است که دیواره آن را رشته جبال پر برف آرارات از شمال غرب و رشته های پراکنده و نامنظم ارسباران (قره داغ)و قوشاداغ و سبلان از شمال شرق قافلانکوه از شرق و رشته کوه سهند از جنوب و دریاچه ارومیه در غرب را در برگرفته است .
مرز سیاسی وطبیعی شمال غرب ایران در شمال رود ارس در شرق کوههای طالش ،در مغرب جبال بزرگ آذربایجان غربی ،کردستان که از آرارات شروع شده است به سمت جنوب فرود می آید این کوهستان ها در سمت ترکیه حالتی مرز مانند القا می کنند. (تصویر2-1)
شمال غرب ایران در اوایل دوران سوم زمین شناسی پوشیده از آب های دریایی بزرگ بوده است که تتیس نامیده شده است در دوران سنوزوئیک که دو دورلن چهارم و سوم زمین شناسی را در بر می گیرد در نتیجه دگرگونی های عظیم در پوسته زمین و حرکات کوه زایی و فعالیت های آتشفشانی شدید ،کوه های بلندی مانند آرارات ،قفقاز،زاگرس سبلان و سهند و کوه های دیگر آذربایجان سر بر آورده اند و چهره های جغرافیایی فلات ایران از آن جمله فلات آذربایجان شکل نهایی خود را گرفت و اعصار یخبندان متوالی دوران چهارم مخصوصأ در شکل بخشی سیمای کوه ها و دامنه های آن تاثیر تعیین کننده ای داشته است . بدیهی است که این اعصار خود در نتیجه تغییرات شدید آب و هوایی بوجود آمده است(رئیس نیا 1368، 17) .در فلات آذربایجان دو منطقه بارز و قابل نفوذ وجود دارد که یکی در شمال غرب وااقع شده و عبارت است از دشت چالدران و دره قطور،دومی در شمال شرقی آذربایجان شرقی ،دشت مغان است .( خاماچی 1370،39)
2-2- ناهمواری های شمال غرب ایران
ساختمان زمین شناسی و ژئومورفولوژی آذربایجان ویژگی هایی به آن داده است این ویژگی ها شامل ناهمواری ها ،کوه های مرتفع ،زمین های پست و هموار ،جلگه ها و دشت های سرسبز می باشد . به طور کلی رشته کو ههای فلات ایران در امتداد کوههای قفقاز ،جمهوری ارمنستان و آرارات ترکیه است که در آذربایجان به سه شاخه شمالی و جنوبی و مرکزی تقسیم می شود .بنابراین آذربایجان منطقه کوهستانی است که کو ههای بلند از جهات مختلف تمام مساحت آن را فرا گرفته است .همین کوه های بلند از جهات مختلف تمام مساحت آن را فرا گرفته است همین کوهها و گذرگا هها و دالان ها و چین خوردگی هایی ایجاد کرده است و به همین علت در همین منطقه اختلاف آب وهوایی قابل توجهی وجود دارد
کو ههای آذربایجان به طور کلی به 5رشته به قرار زیر تقسیم می شوند :
1-رشته کوههای متفرق شمالی که از کو ههای طالش تا آرارات بزرگ در خاک ترکیه امتداد دارند کوههای قره داغ از عمده ترین این کوه ها می باشند .
2-رشته غربی یا زاگرس که از آرارات کوچک در مرز ایران و ترکیه شروع شده و به سمت جنوب شرقی تا کو ههای مکران ادامه پیدا می کند.
3-رشته مرکزی-سهند –وبزغوشکه تا دامنه های جنوبی سبلان ادامه دارد.
4-رشته قوشه داغ و سبلان که از شمال شرق تبریز تا اردبیل امتداد دارد .
5-رشته جنوبی –قافلانکوه و تخت سلیمان که بین رشته کوه زاگرس و رشته مرکزی قرار دارد .جهت محلی این رشته غربی و شرقی و یا شمال غربی –جنوب شرقی است و رشته های 1و2و3به رشته کو ههای البرز وابسته اند.( رئیس نیا1368ص19)
2-3آب و هوا و بارندگی در شمال غرب ایران:
  آب وهوا چه در زمان های پیش از تاریخ و چه در زمان حال تأثیر بسیار زیادی در زندگی بشر داشته است در مورد تأثیر آب و هوایی در شکل گیری تمدن ها یا از بین رفتن آنها ،و تأثیر آن بر روی سازه های معماری و سایر امور زندگی بشر دانشمندان زیادی تحقیق کرده اند و لذا به لحاظ باستان شناسی نیز استقرار ها وبقایای مردمان باستان در هر منطقه ای تحت تأثیر محیط و نوع اقلیم آن منطقه قرار گرفته است .به عنوان مثال در دهکده نوسنگی زاغه در دشت قزوین به سبب وجود دو باد معروف “راز”و”مه”جهت پلان منازل مسکونی آنها شمال شرق به جنوب غرب و بالعکس بوده است .
انتخاب این جهت به خاطر جبر آب و هوایی حاکم بر منطقه است.( ملک شهمیرزادی 1367)
این نوشته در علمی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.